Surrogacy

De term ‘hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandeling met behulp van een draagster’ (oftewel het Engelse surrogacy) betekent dat embryo’s van wensouders bij een draagster (surrogate) worden geplaatst. Zo krijgen de wensouders een kind dat genetisch van henzelf is. De draagster heeft dus geen genetische verwantschap met de baby maar draagt het kind voor de wensouders. Dit kan nodig zijn wanneer er bijvoorbeeld een te hoog risico is voor overlijden bij zwangerschap voor de biologische moeder of voor het kind dat zij zou dragen. Andere gevallen zijn bijvoorbeeld wanneer na baarmoederhalskanker de baarmoeder is verwijderd en de wensmoeder om die reden geen kind kan dragen, maar haar eierstokken nog wel aanwezig zijn. Of omdat homo’s een biologisch kind willen, bijvoorbeeld met gebruik van erfelijk materiaal van beide families.

Terminologie

In Nederland spreekt men over ‘draagmoederschap’. De term is soms verwarrend omdat verschillende procedures door elkaar worden gehaald. Er zijn twee procedures die van elkaar onderscheiden moeten worden:

  • Hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen met behulp van een draagster: Een draagster draagt een embryo van de wensouders. Het embryo is dus biologisch/ genetisch niet verwant aan de draagster, maar aan de wensouders.
  • Laagtechnologisch draagmoederschap: Vrouwen worden geïnsemineerd en staan het (genetisch eigen) kind na geboorte af.

Uiteraard zijn er ook schrijnende gevallen zoals baby Donna, waarbij vrouwen hun eigen baby verkopen (soms als variant op ter adoptie opgeven). Verkopen van kinderen is uiteraard verboden! Dit heeft niets met hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandeling en onze stichting te maken.

Stichting Wensouders spreekt niet van een draagmoeder, maar van een draagster of surrogate. Een draagster is bij hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen geen moeder van het kind dat zij draagt. Er is geen genetische band met het kind.

Hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen in Nederland

In Nederland wordt alleen bij het VU Medisch Centrum te Amsterdam gewerkt met hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen. Het VUmc stelt twee criteria:

  1. De patiënt (wensouder) moet zelf een draagster meenemen, bijvoorbeeld een zus of vriendin.
  2. Het VU helpt alleen vrouwen die technisch niet zwanger kunnen worden (omdat zij geen baarmoeder hebben) of wanneer een zwangerschap direct levensbedreigend is voor de wensmoeder. Patiënten met ernstige nier- of longziekten waarbij zwangerschap een te groot risico vormt en homokoppels kunnen dus niet geholpen worden in Nederland.

Als gevolg van de hierboven genoemde eisen vindt jaarlijks in Nederland maar een zeer beperkt aantal hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen plaats (1- 5 per jaar). Dat is dan ook de reden dat veel wensouders uitwijken naar het buitenland.

Juridische achtergrond

Kinderen krijgen met hulp van een draagster is niet verboden of illegaal, ook niet in Nederland. De Nederlandse wet verbiedt alleen het bemiddelen & promoten van hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen. De wet is sterk verouderd. Stichting Wensouders hoopt een bijdrage te kunnen leveren aan het vernieuwen van deze wet. De verouderde wet maakt namelijk geen onderscheid tussen laagtechnologische en hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen.

Wat zijn de nadelen van hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen?

  • Het is relatief duur en wordt steeds duurder. Reken tegenwoordig op minimaal € 80.000-100.000 (mede afhankelijk van de dollarkoers). Het wordt niet vergoed.
  • Je komt veel vooroordelen tegen. Zelfs ambtenaren en artsen vertellen je dat het illegaal is. Dat is niet correct. Het is toegestaan volgens de Nederlandse wet en ook in bijvoorbeeld USA/Canada.
  • Je moet juridische en praktische zaken goed regelen. Maar een groot deel van de begeleiding wordt gedaan door gespecialiseerde bureaus in de USA er is een goede advocaat in Nederland die je bij de juridische vraagstukken kan helpen.

Wat zijn de voordelen?

  • Het is 100% genetisch en biologisch je eigen kind.
  • Je mag zelf alle keuzes maken in de opvoeding van jouw eigen kind.
  • De procedure in de USA/Canada is goed en juridisch beproefd.

Waarom USA/Canada?

De procedure in de USA/Canada is goed geregeld. In een ander land kan het soms goedkoper zijn, maar wees je bewust van de risico’s en implicaties:

  • Juridische problemen; je kunt je eigen kind niet zomaar terug naar Nederland meenemen, bijvoorbeeld omdat je kind pas na lange tijd de Nederlandse nationaliteit kan krijgen.
  • Het niveau van artsen/bemiddelaars is niet zo goed als in Nederland of in andere eerste wereld landen, wat een gevaar voor je kindje (en de draagster) mee kan brengen. Daarnaast zijn er verhalen bekend van onbetrouwbare praktijken.
  • De rechten en plichten van de draagster zijn niet goed vastgelegd waardoor je voor verrassingen kan komen te staan.

In Nederland zijn al tientallen kinderen geboren met de hulp van een draagster. Met een zaadcel van de vader en een eicel van de moeder, familielid of donor. Stichting Wensouders kan je in contact brengen met ouders die al op deze manier een kind hebben gekregen.

Lees meer details over hoogtechnologische vruchtbaarheidsbehandelingen in de veel gestelde vragen en antwoorden

Disclaimer

Stichting Wensouders spant zich in om de inhoud van www.stichtingwensouders.nl regelmatig te actualiseren en/of aan te vullen. Stichting Wensouders staat niet in voor de juistheid en/of volledigheid van de informatie op deze site. U kunt dan ook geen rechten ontlenen aan deze informatie.